Geannoteerde lijst van toetsaanbieders

In het Nederlandse onderwijs zijn er diverse bronnen voor toetsen: Cito, uitgevers, universiteiten,  onderwijsadviesorganisaties, ICT-bedrijven en scholen. Daarnaast zijn er legio toetsen die in het bedrijfsleven worden ingezet, bijv. voor interne scholing en of certificering. Het is niet doenlijk op deze plaats daarvan een volledig overzicht te geven. We volstaan met de belangrijkste aanbieders voor po, vo en mbo.

Overzicht toetsaanbieders* 

 

Toetsinstituten

Bureau ICE is een toetsaanbieder voor po, vo, mbo, ho en het bedrijfsleven en onderdeel van Sanoma Learning. Aanvankelijk richtte men zich vooral, als medeconstructeur, op het staatsexamen voor NT2 en het inburgeringsexamen. Inmiddels heeft dit bedrijf zich begeven op andere markten, vooral met TOA, een webbased toets- en leerlingvolgsysteem voor VO en MBO, en de IEP Eindtoets voor groep 8 van het PO.

 Cito is het eerste en het oudste instituut dat toetsen produceerde in Nederland.  De bekendste toets in Nederland is de Citotoets. Tegenwoordig bestaat deze toets niet meer, want er is een verplichte toets aan het eind van jaargroep 8 van de basisschool, die gemaakt wordt onder regie van de CVTE. Die huurt voor de constructie nog wel Cito in. Daarnaast zijn er andere aanbieders van een Eindtoets. Ook inmiddels bekend bij alle ouders zijn de toetsen van het leerlingvolgsysteem van Cito, die alle jaargroepen beslaan en een of twee keer per jaar worden afgenomen. Ook deze toetsen worden soms aangeduid als ‘de cito’, maar hebben een hele andere functie. Voor het VO is er eveneens een volgsysteem met toetsen van Cito, waarin het gaat om de vakken Rekenen/wiskunde, Nederlands en Engels in de eerste drie leerjaren. Voor de hogere leerjaren worden zogenaamde kijk- en luistertoetsen aangeboden als schoolexamens voor Nederlands, Frans, Duits en Engels. Cito maakt bovendien sinds jaar en dag de Eindexamens voor het VO en veel daarvan heeft de vorm van toetsen met scoringsvoorschriften voor allerlei vakken.

IVIO-examenbureau is gespecialiseerd in examens en toetsen voor PrO, VSO en de entree tot MBO. Er zijn o.a. methodeonafhankelijke niveautoetsen voor rekenen, taal en Engels, die zijn afgestemd op de referentieniveaus van Meijerink (<1F-2F+), de KSE (1-4) en het ERK (A-B). Naast taal en rekenen zijn er examens voor een reeks van andere vakken van belang voor educatie en beroepsonderwijs. Het levert leerlingen van deze onderwijstypen een diploma of certificering op dat dikwijls toegang geeft tot opleidingen op een ROC.

Uitgevers

Educatieve uitgevers leveren doorgaans toetsen bij hun methodes, zie bijvoorbeeld de sites van:

  • Edu’Actief
  • Malmberg
  • Thieme Meulenhoff
  • Noordhoff
  • Zwijssen

Er zijn echter ook uitgevers die methode-onafhankelijke toetsen aanbieden, soms naast een eigen methode, maar ook los  van een eigen methode. Enkele voorbeelden:

  • Boom uitgevers geeft tests, toetsen en vragenlijsten uit voor het basis- en voortgezet onderwijs, voor (ortho)pedagogen en kinder- en jeugdpsychologen. Daaronder bevindt zich ook een reeks met als titel Schoolvaardigheidstoetsen, die worden gepresenteerd als een compleet leerlingvolgsysteem: rekenen-wiskunde, hoofdrekenen, begrijpend lezen, technisch lezen en spelling. Verder publiceert deze uitgever de NIO, een intelligentietest t.b.v. het schooladvies , en de LMT en de JNPV-J-2. Met deze instrumenten worden leermotivatie en persoonlijkheid in kaart gebracht. Ook zijn er instrumenten voor screening en diagnostiek van dyslexie en dyscalculie.
  • Uitgeverij Deviant heeft digitale methodeonafhankelijke toetsen (online) de Taalniveautest (TNT), en de Rekenniveautest (RNT). Deze toetsen zijn vooral gericht op leerlingen van mbo, vo, PrO en vso en zijn afgestemd op de referentieniveaus. Voor Engels is er de Language Level Assessment (LLA).
  • Uitgeverij Malmberg heeft een Rekenscan. Deze is uitsluitend bedoeld om de rekenvaardigheid van de individuele student te scannen ten opzichte van het 2F beheersingsniveau.
  • Noordhoff Uitgevers heeft Toetspunt een onlinesysteem met een goot aantal toetsen gebaseerd op de RTTI-taxonomie op allerlei vakgebieden bedoeld voor VO.

Advies organisaties:

  • 678 Onderwijs Advisering ontwikkelt toetsen voor gebruik in het basis– en voortgezet onderwijs. Deze toetsen vormen de basis voor het leveren van een didactische plaatsbepaling van de leerlingen en voor een schoolverlatersadvies in groep acht. Zij levert toetsuitgaven voor begrijpend lezen en technisch lezen en een drempelonderzoek. Dat laatste is ontworpen als ondersteuning voor een goed schoolverlatersadvies. Daarnaast doet 678 onderzoek naar IQ en SE bij speciale leerlingen.
  • A-VISION is een onderwijsadviesbureau, ook gespecialiseerd in het ontwikkelen van digitale, adaptieve testen en online testplatforms. Zij levert Route8 een Eindtoets voor jaagroep 8 van het po. Ook leveren zij een LVS voor leerlingen van groep 8 tot en met klas 4 van het vo met de vaardigheden spelling, woordenschat, begrijpend lezen, rekenen en Engels, en nog enkele andere digitale testen  (ADIT, IVO en CTMI).
  • CED groep, voortgekomen uit de schoolbegeleidingsdienst (Centrum Educatieve Dienstverlening) van Rotterdam en omgeving, levert een begintoets bij het onderwijsprogramma Nieuwsbegrip (versie voor Vlaanderen), een programma voor begrijpend lezen gebaseerd op het nieuws van de dag. Verder heeft zij een toetsservice, die scholen helpt de resultaten op toetsen te verwerken en te rapporteren. De te verwerken toetsen kunnen uit allerlei (leerlingvolg)systemen komen.

Overige bedrijven

Er zijn steeds meer  particuliere bedrijven die zich op digitale toetsing in het onderwijs richten en zich op dezelfde markt begeven als toetsinstituten en uitgevers. Daaronder twee bedrijven die voort zijn gekomen uit universitair onderwijsonderzoek.

  • Ambrasoft, een bedrijf dat software levert om Rekenen, taal en typen te oefenen. Toetsen komen voor als oefening. Het bedrijf valt onder Noordhoff Uitgevers en heeft een samenwerking met Cito.
  • AMN BV, een van oorsprong ICT-bedrijf dat testen, toetsen en volgsystemen aanbiedt voor het onderwijs en het bedrijfsleven. De toetsen van AMN zijn digitaal en methode-onafhankelijk (online assessment). Men levert een taaltoets  en een rekentoets  voor het meten van de referentieniveaus in het vo en mbo. Er is een digitale Eindtoets voor groep 8 in ontwikkeling. Deze levert gecombineerd met andere instrumenten over motivatie, interesse, houding en gedrag het document ‘Aansluiting’ op: een uitgebreid advies VO. AMN levert ook entreetoetsen en instrumenten voor LOB en profielkeuze voor het vo en een intaketest voor het mbo en ho.
  • Diataal BV met Diatoetsen voortgekomen uit activiteiten van de RU Groningen. Diataal maakt volg- en eindtoetsen voor basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Voor BO was er aanvankelijk alleen taal, maar is men nu ook bezig met volgtoetsen rekenen en een eindtoets. Voor het VO zijn er wel volgtoetsen voor RW, taal en Engels. Ook is er een methode inclusief toetsen voor NT2 (ISK/OKAN-klassen).
  • Muiswerk Educatief is ontwikkelaar en uitgever van online programma’s voor het onderwijs en profileren zich als specialisten in gepersonaliseerd leren van kleuterschool tot aan het hbo en van penitentiaire inrichtingen tot aan de politie-academie. Naast de educatieve programma’s, die interactief en adaptief zijn, levert Muiswerk zgn. Testsuites, te verdelen in screeningstoetsen en drempeltoetsen. Er zijn toetsmodules voor Rekenen-wiskunde, Nederlands, Frans, Duits en Engels voor vo, mbo en volwasseneneducatie. De toetsen voor rekenen en taal zijn gekoppeld aan de referentieniveaus.
  • Oefenweb BV met Rekentuin, Taalzee en Words&Birds is voortgekomen uit activiteiten van de Universiteit van Amsterdam (UvA). Men maakte aanvankelijk alleen adaptieve toetsen voor het rekenonderwijs op de basisschool. Nu zijn er ook producten voor Nederlandse taal en Engels. De toetsen zijn uitsluitend digitaal.